Wat moet je als werkgever weten?

De Wet arbeidsmarkt in balans (WAB) is in mei van dit jaar door de Eerste Kamer aangenomen. Een groot gedeelte van de regels die hierin zijn neergelegd, gaat per 1 januari 2020 in. Zo ook de verruiming van de ketenregeling. Wat verandert er precies? Waar moet je als werkgever op letten? Ik leg het hieronder voor je uit.

 Voor de duidelijkheid, mijn collega zal binnenkort een blog publiceren waarin hij ingaat op alle veranderingen van De Wet arbeidsmarkt in balans. Ik beperk me nu tot de ketenregeling.

Verruiming van 3x2x6 naar 3x3x6, hoe zit het nu?

De ketenregeling is de wettelijke regeling die bepaalt hoeveel arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd je maximaal achter elkaar mag sluiten. Dit, voordat er een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd ontstaat. Nu geldt nog de formule 3x2x6.

Hieronder de toelichting van deze huidige formule:

  • Je kunt maximaal drie opvolgende arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd met jouw werknemer sluiten.
  • En de maximale duur van deze opvolgende overeenkomsten mogen bij elkaar opgeteld niet langer duren dan twee
  • Tijdelijke contracten worden als opvolgend gezien als zij elkaar met een zogenoemde tussenpoos van zes maanden of minder opvolgen.

Heb jij jouw werknemer al drie opvolgende arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd gegeven? Of hebben de arbeidsovereenkomsten de maximale duur van twee jaar bereikt? Dan kun je jouw werknemer pas een nieuwe arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd geven indien hij/zij minstens zes maanden uit dienst is geweest. De keten begint dan weer opnieuw.

Waarom verandert de 3x2x6 formule?

De regeling werd met de inwerkingtreding van de Wet werk en zekerheid (WWZ) in 2015 juist ingeperkt. En nu gaan we weer terug naar het ‘oude stelsel’ zoals dat gold vóór 1 juli 2015. Waarom? De achterliggende gedachte van de eerdere inperking was dat werknemers daardoor sneller een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd zouden krijgen. Uit de praktijk blijkt echter dat dit niet het geval is. Werkgevers ervaren de maximale periode van twee jaar als een knelpunt. En zij geven dan ook niet sneller een vast contract aan hun werknemer. Vandaar dat de ketenregeling onder de WAB (weer) wordt verruimd tot de formule 3x3x6.

De ketenregeling per 1 januari 2020:

  • Het maximaal aantal arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd blijft drie.
  • Maar de maximale duur van deze overeenkomsten mogen bij elkaar opgeteld dan maximaal drie jaar beslaan (in plaats van twee).
  • De tussenpozen van ten hoogste zes maanden blijft gelijk.

Afwijking bij cao en wettelijke uitzonderingen op de ketenregeling

Het is aan te raden altijd de voor jouw werknemers geldende cao te raadplegen. Daarin kunnen immers afwijkende regels zijn opgenomen ten aanzien van de ketenregeling.

Ook geldt er een aantal specifieke uitzonderingen in de wet:

  • Contracten die zijn aangegaan voor de beroepsbegeleidende leerweg (BBL) tellen niet mee voor de ketenregeling.
  • De ketenregeling is niet van toepassing op contracten met werknemers die jonger zijn dan 18 jaar en gemiddeld maximaal 12 uur per week werken.
  • Voor de werknemer die de AOW-gerechtigde leeftijd heeft bereikt, geldt dat je maximaal zes tijdelijke contracten in een periode van maximaal 48 maanden mag geven.
  • Ten aanzien van een bestuurder van een rechtspersoon kan van de termijn van 24 maanden worden afgeweken. Dit, bij regeling door of namens een daartoe bevoegd bestuursorgaan of bij schriftelijke overeenkomst met die bestuurder.
  • Indien sprake is van seizoensarbeid kan je de tussenpoos verkorten tot drie maanden.

Met de inwerkingtreding van de WAB komt daar nog bij:

  • De ketenregeling is niet van toepassing op een arbeidsovereenkomst voor tijdelijke invalkrachten in het primair onderwijs die een leerkracht vervangen wegens ziekte.

Twee voorbeelden over de ketenregeling

De nieuwe ketenregeling kent geen overgangsrecht. Dit betekent dat de regeling direct geldt vanaf de inwerkingtreding van de WAB. Dus op een arbeidsovereenkomst die eindigt op of na 1 januari 2020 is een ketenregeling van drie jaar van toepassing. Dit geldt ook als de arbeidsovereenkomst is aangegaan vóór 1 januari 2020. Ik zal een tweetal voorbeelden ter verduidelijking geven:

Voorbeeld 1

Je hebt een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd met jouw werknemer gesloten voor de periode 1 oktober 2017 tot 1 oktober 2018 (12 maanden). De tweede arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd is vervolgens aangegaan voor de periode van 1 oktober 2018 tot 1 december 2019 (14 maanden). In dit geval ontstaat op grond van de huidige ketenregeling (3x2x6) een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd met ingang van 1 oktober 2019. De periode van twee jaar wordt immers gepasseerd. De inwerkingtreding van de WAB wijzigt dit niet.

Voorbeeld 2

Je hebt een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd met jouw werknemer gesloten voor de periode van 1 april 2018 tot 1 oktober 2018 (6 maanden). De tweede arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd is vervolgens aangegaan voor de periode van 1 oktober 2018 tot 1 oktober 2019 (12 maanden). De derde arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd sluit je voor de periode van 1 oktober 2019 tot 1 oktober 2020 (12 maanden). Er is géén arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd ontstaan. Want de periode waarop de twee jaar (zoals nu geldt) wordt gepasseerd ligt ná het moment waarop de WAB in werking treedt (en er dus een verruiming naar drie jaar plaatsvindt).

Andere veranderingen onder de WAB

Verruiming van de ketenregeling is niet het enige wat zal veranderen met de inwerkingtreding van de WAB. Wat gaat er nog meer veranderen:

  • Er komt een nieuwe “cumulatiegrond” (de i-grond) voor ontslag, waardoor het mogelijk wordt om ontslaggronden te combineren.
  • Indien de werkgever de arbeidsovereenkomst beëindigt, heeft de werknemer vanaf de eerste werkdag recht op een transitievergoeding (en niet pas na twee jaar). Bovendien verandert de berekening van de (hoogte van de) transitievergoeding.
  • Er komen strengere regels voor oproepovereenkomsten.
  • Werkgevers gaan een lagere WW-premie betalen voor een werknemer met een vast contract dan voor een werknemer met een flexibel contract.
  • Er komt een wettelijke definitie van de payrollovereenkomst. De payrollwerknemer krijgt daardoor meer rechten, waaronder recht op een ‘adequaat’ pensioen.

Binnenkort kun je hierover een uitgebreider blog op onze website verwachten. Als je inschrijft voor onze nieuwsbrieven, ontvang je regelmatig juridisch nieuws waardoor je op de hoogte blijft.

Conclusie WAB

Met de inwerkingtreding van de WAB en daarmee de verruiming van de ketenregeling, kun je als werkgever dus langer arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd aanbieden. Belangrijk is ook dat er geen overgangsrecht geldt en de nieuwe ketenregeling dus direct geldt vanaf 1 januari 2020. Mocht je advies willen over de arbeidsovereenkomsten van jouw werknemers, neem dan gerust contact op met een van onze advocaten of juristen via 0412-649109.